Хэллэг ба сленг
Бухын ба баавгайн зах зээл, огцом уналт, урт сүүл
Зах зээлийн хөдөлгөөнийг дүрсэлсэн хэллэгүүд зүгээр нэг өнгө нэмэх зорилготой биш — тус бүр нь тодорхой механикийг заадаг. Бухын ба баавгайн зах зээл, огцом уналт, урт сүүл, альт улирал, дөрвөн жилийн мөчлөгийг задлав.
Крипто мэдээ, олон нийтийн ярианд зах зээлийн байдлыг дүрсэлсэн олон хэллэг тааралдана. Эдгээр нь зүгээр нэг өнгө нэмэх үг биш. Ихэнх нь тодорхой механикийг товчилсон нэр юм.
Механикийг нь мэдвэл хэллэгийг сонсоод юу болж байгааг ойлгоно.
Бухын зах зээл ба баавгайн зах зээл
Бухын зах зээл (Bull Market) — үнэ урт хугацаанд өсөж буй үе.
Баавгайн зах зээл (Bear Market) — үнэ урт хугацаанд буурч буй үе.
Нэрний гарал: бух эврээрээ дээш шидэж довтолдог, баавгай сарвуугаараа доош дардаг гэсэн зүйрлэл.
Практик хэмжүүр: хамгийн дээд цэгээсээ 20 гаруй хувиар унасныг ихэвчлэн баавгайн зах зээлийн эхлэл гэж үздэг. Гэхдээ криптод 20% нь ердийн долоо хоногийн хэлбэлзэл байж болох тул энэ хэмжүүр уян хатан.
Илүү ашигтай ялгаа нь хугацаа: хэдэн өдрийн уналт бол засалт, хэдэн сараас жил үргэлжилсэн уналт бол баавгайн зах зээл.
Засалт ба сүйрэл (Correction / Crash)
Засалт
Засалт (Correction) — өсөлтийн дундах хэвийн буцалт. Эрүүл зах зээлд заавал байдаг.
Сүйрэл
Сүйрэл (Crash) — богино хугацаанд болсон огцом, гүн уналт. Ихэвчлэн тодорхой шалтгаантай: зохицуулалтын мэдээ, том платформ унах, макро эдийн засгийн цочрол.
Ялгах нь хэцүү — учир нь дунд нь байхад аль нь болохыг мэдэх боломжгүй. Тиймээс урьдчилан тодорхойлсон гарах цэг (зогсоох захиалга) нь таамаглахаас илүү ажилладаг.
Огцом уналт (waterfall) ба урт сүүл (wick)
Огцом шаталсан уналт (waterfall) — үнэ шат дараалан, тасралтгүй унах дүр зураг.
Механик нь чухал: ийм уналт ихэвчлэн гинжин ликвидаци-аас үүсдэг. Үнэ унахад хөшүүрэгтэй байр суурьнууд албадан хаагдана, албадан хаалт нь бас зарах захиалга учраас үнэ дахин унана, дараагийн бүлэг байр суурь ликвидацид орно. Ийнхүү өөрөө өөрийгөө түлхэх гинжин урвал үүснэ.
Хэр том хэмжээтэй болохыг харахыг хүсвэл CoinGlass-ийн ликвидацийн хуудас биржүүдийн ликвидацийн дүнг жагсаадаг. Гинжин ликвидацийн үед тэр тоо мэдэгдэхүйц үсэрдэг.
Урт сүүл (wick) — үнэ хормын зуур маш гүн унаад (эсвэл өндөр үсрээд) шууд буцаж ирэх. Лааны график дээр урт нимгэн сүүл болж үлддэг.
Зүү яагаад үүсдэг вэ? Ихэвчлэн ликвид нимгэн байх мөчид том захиалга орж ирэхэд. Хэдхэн секундэд гүнийг цоолж, дараа нь ханш сэргэнэ. Гэвч тэр хэдэн секундэд ликвидацийн үнэд хүрсэн байр суурь бүр бодитоор устсан байна — үнэ буцаж сэргэсэн нь тэдэнд ямар ч тус болохгүй.
Энэ бол өндөр хөшүүрэг яагаад аюултай болохын хамгийн бодит тайлбар: та чиглэлээ зөв таасан ч ганц урт сүүл таныг зах зээлээс шүүрч авч чадна.
Тэгвэл та юу хийх вэ: эхлээд өртөх эсэхээ тогтоо
Урт сүүл хүн бүрт ижил хохирол учруулдаггүй. Эхлээд аль ангилалд багтахаа тогтоо.
Спотод койноо барьж байгаа бол: бараг нөлөөлөхгүй
Гарт байгаа койны тоо нэг ч ширхэгээр хорогдоогүй, үнэ хэдхэн секундын дараа буцаж ирнэ. Дансны тоо нэг агшин анивчаад өнгөрнө.
Ганц үл хамаарах зүйл бол зогсоох захиалга тавьсан тохиолдол. Тэр захиалга урт сүүлийн агшинд ажиллаж, муу үнээр зарагдана. Дараа нь та үнэ буцаж өсөхийг хараад үлдэнэ. Зогсоох захиалгыг өдөр тутмын хэлбэлзлийн бүсээс гадна тавих учир нь яг энэ (захиалгын төрлүүд).
Хөшүүрэгтэй байр суурьтай бол: жинхэнэ эрсдэл энд байна
Ликвидаци нь үнэд хүрмэгц ажиллана, тэр үнэ хэдэн секунд тогтсон нь хамаагүй. Тиймээс асуух ёстой зүйл «урт сүүл гарах уу» биш, харин «гарсан сүүл миний ликвидацийн үнэд хүрэх үү».
Ликвидацийн үнэдээ хэвийн бус хэлбэлзлийн нөөц үлдээ
Байр суурь нээхээсээ өмнө ликвидацийн үнээ харах нь хангалтгүй, учир нь ихэнх хүн ердийн хэлбэлзлээр тооцдог. Урт сүүл яг ердийнхөөс гадуурх цэгийг цохино.
Өөрөө хийж болох тооцоо: графикаа өдрийн хүрээнд тавиад сүүлийн хэдэн сарыг ухаж хараад, энэ койны хамгийн урт доош сүүлнүүдийг олж, биенээс нь доош хэдэн хувь цоолсныг хэмж. Тэр тоо бол нөөцийн доод хязгаар: ликвидацийн үнэ одоогийн үнээс ядаж түүнээс хол байх ёстой.
Сүүлийг хэрхэн хэмжихийг лааны графикийн нийтлэлээс үзнэ үү.
Гүн нимгэн койн илүү гүн, илүү олон удаа цоологдоно
Урт сүүлийн үндэс нь захиалгын дэвтэр нимгэн байх явдал. Ижил хэмжээний зарах захиалга биткойн дээр болон бага эргэлттэй койн дээр огт өөр гүнд хүрнэ.
Тиймээс байр суурь нээхээсээ өмнө гүний графикийг нэг хар: худалдан авах талын захиалга нимгэн байх тусам тэр койн амархан цоологдоно, хөшүүрэг тань төдий чинээ бага байх ёстой (гүний график хэрхэн уншихыг энд).
Хөндлөн маржинтай бол ганц сүүл дансыг бүхэлд нь хоослох боломжтой
Хөндлөн (Cross) горимд дансны бусад үлдэгдэл маржин болж татагдана; тусгаарлагдсан (Isolated) горимд зөвхөн тэр байр суурийн маржин алдагдана. Аль горимоор нээснээ мэдэхгүй бол яг одоо байр суурийн тохиргоогоо нээж хар. Гарах өдөр нь шалгах зүйл биш (ялгааг нь энд тайлбарлав).
Альт улирал ба зах зээлийн эзлэх хувь
Альт улирал (Altseason) — мөнгө биткойноос альткойн руу шилжиж, альткойнууд биткойноос илүү өсдөг үе.
Түгээмэл дүрслэл: бухын зах зээлийн эхэнд биткойн тэргүүлнэ → биткойны эзлэх хувь (BTC Dominance, нийт крипто зах зээлийн үнэлгээнд биткойны эзлэх хувь) өснө → биткойны өсөлт саарахад ашиг илүү хэлбэлзэлтэй альткойн руу шилжинэ → эзлэх хувь буурч, альткойн өргөнөөр өснө.
Энэ бол ажиглагдсан хэв маяг болохоос хууль биш. Мөчлөг бүр өөр өөрөөр өрнөж болно, «альт улирал заавал ирнэ» гэж найдах нь стратеги биш.
Хагаслалт ба дөрвөн жилийн мөчлөг
Хагаслалт (Halving) — Bitcoin сүлжээнд ойролцоогоор дөрвөн жил тутам шинээр үүсэх биткойны хэмжээ хоёр дахин буурдаг урьдчилан бичигдсэн дүрэм.
Логик нь: шинэ нийлүүлэлт багасах тул эрэлт тогтмол байвал үнэ дэмжигдэнэ. Түүхэнд halving-ийн дараах жилүүдэд томоохон өсөлт ажиглагдсан тул дөрвөн жилийн мөчлөг гэсэн ойлголт бий болсон.
Гэхдээ хоёр анхааруулга:
- Гурван удаагийн ажиглалт нь хууль биш. Статистикийн хувьд гурван түүвэр нь дүгнэлт хийхэд хангалтгүй.
- Зах зээл томрох тусам бусад хүчин зүйл давамгайлж эхэлдэг — макро эдийн засаг, зохицуулалт, институцийн урсгал.
Эдгээр хэллэгийг хэрхэн ашиглах вэ
Хэллэгийг мэдэх нь урьдчилан таамаглах чадвар өгөхгүй. Гэхдээ хоёр бодит ашиг бий:
- Юу болж байгааг хурдан тодорхойлж чадна. «Огцом уналт болж байна» гэдэг нь «ликвидаци гинжин урвал явж байна» гэсэн үг гэдгийг мэдвэл яагаад ийм хурдан унаж байгааг ойлгоно.
- Өөрийн байр сууриа үнэлж чадна. Баавгайн зах зээлд бухын зах зээлийн хүлээлттэй байх нь хамгийн түгээмэл алдаа.
Эцсийн эцэст хэллэг нь зах зээлийг тайлбарладаг, урьдчилан хэлдэггүй. Тайлбар ба таамаглал хоёрыг хольж хутгах нь FOMO-гийн эхлэл болдог.
Криптод баталгаатай ашиг гэж байхгүй. Энэ нийтлэл ямар ч үнэ таамаглахгүй.